Η απραξία μεταξύ αγνωσίας και γνώσης

Ζούμε σε μια εποχή όπου ο άνθρωπος πρέπει να πράττει, να μπορεί, να μαθαίνει παρά να είναι, να ορίζει τον εαυτό του και την θέση του στον κόσμο. Είναι περιτρυγιρισμένος από αξιώσεις, δυνάμεις, αδυναμίες και ταυτίσεις και απουσία της μοναδικότητας. Όταν αναζητούμε την αλήθεια, προτιμούμε να χαθούμε στο πλήθος, παρά να κοπιάσουμε για να την βρούμε. 
Παρά την ένθερμη υποστήριξης της ενότητας και της συλλογικότητας, το κάθε άτομο βιώνει και την απόλυτη μοναξιά. Μια μοναξιά που δεν αναφέρεται στην απομόνωση του από τον κόσμό αλλά από την ανάγκη του να υπάρξει, να προσδώσει δικά του χαρακτηριστικά και στοιχεία σε αυτό που είναι. Στο κενό μεταξύ αγνωσίας και γνώσης βρίσκεται η απραξία. Η απραξία δεν ορίζεται ως η τεμπελιά, βαρεμάρα, το βόλεμα σε μια τυχαία κατάσταση αλλά είναι στάση. Το άτομο νιώθει παγιδευμένο και ταυτόχρονα εξουθενωμένο. Είναι εξουθενωμένο από τον συνεχή αγώνα να ταιριάξει σε θεωρίες, κατηγοριοποιήσεις και σενάρια. Και έτσι βρίσκεται παγιδευμένο οχι επειδή δεν ταιριάζει αλλά επειδή δεν κατακτά την ελευθερία που του ανήκει, την αίσθηση της προσωπικής ευθύνης. Όλα μοιάζουν να κινούνται από ένα αόρατο νήμα. Ο Viktor Frankl λέει "Το άτομο χωρίς νόημα είναι σαν ορειβάτης που μπαίνει σε πυκνή ομίχλη και επειδή δεν μπορεί να διακρίνει τον στόχο του, διατρέχει τον κίνδυνο να υποκύψει στην πλήρη κόπωση" (1986). Για μένα το νόημα που αναφέρει ο Frankl, είναι η αξιοποίηση της γνώσης από τον άνθρωπο για τον άνθρωπο, το οποίο είναι το μόνο ον που γυρεύει την αλήθεια.
Η απραξία αποτελεί μια κραυγή αγωνίας σε έναν κόσμο που ορίζει τα υλικά μέσα, την κοινωνική αναγνώριση και τις σχέσεις ανταλλαγής ως τον μόνο τρόπο ύπαρξης. Η απραξία έρχεται ως άρνηση στο κανονιστικό αυτό πλαίσιο.

Το άτομο δεν βρίσκει,πλέον, ικανοποίηση από την προσαρμογή και τον συγχρονισμό του με τον κόσμο. Η "αρμονική συνύπραξη" δεν μοιάζει να είναι αρκετή για να καταστήσει σαφές το λόγο ύπαρξης του. Η αρμονία ορίζει τον τρόπο που ζούμε (οικονομική κατάσταση, εργασία, οικογένεια, δραστηριότητες) σε σχέση με το πλαίσιο και τις συνήθειες. Έτσι η συνήθεια αποκτά αυθαίρετα καθολική διάσταση και μας παρουσιάζεται ως η μόνη πραγματική αλήθεια. Να ζεις σημαίνει να είσαι επιτυχημένος επαγγελματικά, να είσαι πάντα καλός φίλος, να μην ζηλεύεις, να είσαι ανταγωνιστικός, κ.τ.λ.
Το άτομο τότε αρνείται να συσχετιστεί, να παράγει, να σκεφτεί και να νιώσει. Να ερευνήσει και να υπάρξει. Το σώμα και οι κινήσεις τον ακολουθούν σε αυτήν την απραξία, ως βαρίδια που τον καθηλώνουν. Γιατί το σώμα συνοδεύει σε αυτήν την στάση απραξίας.

Το πέρασμα στην γνώση δεν αποτελεί μόνο ένα νοητικό επίτευγμα αλλά  την αντίληψη του εαυτού ως ένα ξεχωριστό και πλήρες ον που έχει επιλέξει την ελευθερία στην ύπαρξη και αναπτύσσει ως έτσι τις σχέσεις του με το φυσικό περιβάλλον και τα άλλα όντα.

Φράσεις που κουβαλάω μέσα μου: Νέα αρχή

Η παλιά γνώση αποκτά νόημα μόνο όταν γεννηθεί η νέα. Τότε γνωρίζεις τι δεν γνώριζες.

Το ζήτημα δεν είναι μόνο αν μπορώ να συνυπάρξω με τους άλλους, αλλά αν είμαι δυνατός να υπάρξω χωρίς τους άλλους.


Η σωματική επικοινωνία κερδίζει εύστοχα την εμπιστοσύνη στα σημεία και σταδιακά.


Σταμάτα να δίνεις για να παίρνεις. Αυτό είναι εκβιαστικό και απογοητευτικό και για σένα και για τους γύρω σου.


Μη θυμώνεις με αυτούς που δεν μπορούν να αλλάξουν, δεν είναι ακόμα έτοιμοι για να κάνουν αυτή την αλλαγή.


Όταν γίνεσαι καλύτερος άνθρωπος,

Tα δύο Κ

Αρχίζουν και τα δυο από το ίδιο γράμμα της αλφαβήτου αλλά  είναι διαφορετικού γένους και δεν κάνουν εξαιρέσεις. Ο καρκίνος και η κατάθλιψη είναι τα τα δυο Κ της σύγχρονης ζωής, δυο καταστάσεις με διαφορετικούς τρόπους αντιμετώπισης και ίασης, ωστόσο που τα αίτια τους βρίσκουν κοινούς τόπους αναφοράς, ως αποτέλεσμα του δυσλειτουργικού και αναυθεντικού υπάρχειν.
Η κατάθλιψη είναι η αδυναμία εστίασης στον εαυτό και λειτουργεί συσσωρευτικά μέχρι να φτάσει σε ένα συνειδητό επίπεδo, όπου και τότε εκδηλώνεται. Το άτομο φαίνεται να απασχολείται με περιφερειακά θέματα, δηλαδή με αυτά που δεν του δίνουν μια προσωπική ώθηση και ενίσχυση αλλά μάλλον αποπροσανατολίζουν την ύπαρξη του. Με άλλα λόγια,  ο πάσχων τείνει να ερμηνεύει και να μεταφράζει τους άλλους και ό,τι συμβαίνει γύρω του με ένα μονότονο τρόπο μέσα στον οποίο βρίσκεται πάντα ο  ίδιος ένοχος και υπόλογος. Ο φαύλος αυτός κύκλος δημιουργεί αρνητικά συναισθήματα, τα οποία μεγαλώνουν και τον εγκλωβίζουν σε μια ατέρμονη ψυχική διάλυση, με κάποιες στιγμές χαράς. Και αυτές είναι παροδικές.

Η ψυχολογία του Νεοέλληνα

Ο Νεοέλληνας ορίζεται ως ένας άνθρωπος της σύγχρονης ελληνικής εποχής, ο οποίος βρίσκεται στο κέντρο των αλλαγών- εσωτερικών και εξωτερικών-ανεξαρτήτως ηλικίας, μορφωτικού επιπέδου, φύλου και προσωπικών τοποθετήσεων. . Η λέξη, δηλαδή, «Νέο» έρχεται να προσδιορίσει τη νέα ταυτότητα του Έλληνα, μέσα από  την επαναξιολόγηση των συνθηκών και των αξιών και κυρίως τη μετάβαση από μια  ψευδαίσθηση της πραγματικότητας στην τρομερή αλήθεια.   Η απώλεια αυτής της «φαντασμένης πραγματικότητας»  και  η στροφή σε κάτι καινούργιο, αλλά άγνωστο,  προκαλεί συναισθηματικό χάος. Αρχικά, όπως σε κάθε απώλεια, εκδηλώνεται  από το άτομο άρνηση, ως δικαιολογημένη  άμυνα σε μια αλλαγή που συμβαίνει πραγματικά εδώ και τώρα.  «Δεν συμβαίνει τίποτα σε εμάς, δεν είναι δυνατόν και δεν μας αφορά».

Στη συνέχεια, η άρνηση δίνει τη θέση της στον θυμό, όταν πλέον αποδίδονται ευθύνες  έξω από τον εαυτό και το ίδιο το πρόσωπο (πολιτική, ψέματα, κοινωνία, παλιές γενεές, σαθρό σύστημα).Ο  Νεοέλληνας της σύγχρονης εποχής βρίσκεται στο στάδιο του ακατέργαστου θυμού και  εναντιώνεται στον εαυτό του και στους άλλους , χωρίς να κάνει αξιολογική διάκριση. Ο θυμός και η βία παίρνουν διάφορες ακραίες μορφές και ορίζονται από το συναίσθημα -με σπασμωδικές και αυθόρμητες κινήσεις- το οποίο δεν περνά από γνωστική επεξεργασία και αξιολόγηση (φωνάζουμε ποιον; Κατηγορούμε ποιους και γιατί; ψηφίζουμε με κίνητρο την τιμωρία;)

Ο Έλληνας πιστεύω λειτουργούσε πάντα, έως και σήμερα, βάση παρελθόντων βιωμάτων και επίκαιρων συναισθημάτων, παρά λογικής και συνειδητής επεξεργασίας («έτσι έκανε ο παππούς μου», «νιώθω πικραμένος και για αυτό  θα ρίξω το φταίξιμο σε  όλους») Οι επιθυμίες του εκπληρώνονταν  χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι οποιεσδήποτε βραχυπρόθεσμες ή μακροπρόθεσμες συνέπειες. Το συναίσθημα και το βίωμα ωστόσο, αν δεν μετουσιωθεί σε λόγια με υπόσταση και πράξεις, θα εξαϋλωθεί ,  ή θα γεννήσει  μια λανθάνουσα αισιοδοξία. Ναι μεν οι προσωπικές ιστορίες των προγόνων μας αποτελούν κομμάτι της ιστορίας μας αλλά ο Νεοέλληνας πρέπει να τις αξιολογεί «έξω από αυτόν» και να φιλτράρει τα συναισθήματά του. Η αγωνία, ο θυμός, η απογοήτευση και η μελαγχολία κατακλύζουν τον άνθρωπο της σύγχρονης Ελλάδας και αυτά τα αρνητικά συναισθήματα, εφόσον τα χειριστεί και τα  επεξεργαστεί σωστά θα αποτελέσουν αφορμή για ριζοσπαστικές αλλαγές και όχι αιτία καταστροφολογικών σκέψεων και αυτοκαταστροφικών πράξεων.

Όλοι μιλούν για αλλαγές, αλλά το ζητούμενο είναι αυτές να θεμελιωθούν και να στεριώσουν σε βάθος χρόνου και όχι να παρακινηθούν από την λανθάνουσα αισιοδοξία τους. Η πραγματικότητα είναι ότι οι Νεοέλληνες είναι οι έφηβοι της παγκόσμιας κοινωνίας, που προσπαθούν να βρουν την προσωπική και κοινωνική τους ταυτότητα. Η οικονομική δυσχέρεια, η κοινωνική αγανάκτηση και η ηθική ταλάντωση αποτελούν μια καλή αφορμή για την διαμόρφωση της νέας ταυτότητας. Δεν είναι όμως αυτές οι αναγκαίες συνθήκες για να προκαλέσουν την νέα διάσταση των πραγμάτων, γιατί αυτή προϋποθέτει ωριμότητα και βαθιά εμπιστοσύνη στον εαυτό και τους άλλους, δηλαδή την ενηλικίωση του Νεοέλληνα.

Φράσεις που κουβαλάω μέσα μου (Vol. 2)

Η καθημερινότητα εξουσιάζει την αντοχή μιας σχέσης και όχι τα λόγια υποσχέσεων.


Η παραγωγικότητα φτιάχνει νέους δρόμους σκέψης και αμφισβήτησης.


Η ζωή μας αποτελείται από μικρές ιστορίες. Στόχος είναι να βρούμε τον εαυτό μας μέσα σε αυτές.


Οι άνθρωποι που νοιάζονται για σένα, σε ακούν, σε παρατηρούν και σου θυμώνουν περισσότερο. Αλλά λείπουν από κοντά σου τις λιγότερες φορές.


Το κλάμα είναι σαν την αφηρημένη τέχη. Δεν γνωρίζεις ποτέ που θα σε οδηγήσει!


Όταν υποκύπτεις στα θέλω των άλλων, αφήνεις να εξαϋλώνονται κομμάτια του εαυτού σου.

Φράσεις που κουβαλάω μέσα μου (Vol.1)

Υπάρχει ο κόσμος και εγώ ή εγώ που βλέπω τον κόσμο;

Η οικογένεια είναι σαν ένα καράβι: Πάντα υπάρχει ένας καπετάνιος και οι ναύτες που ακολουθούν τις οδηγίες του. Αν ο καπετάνιος δεν είναι ικανός, τότε το καράβι θα βυθιστεί και μόνο οι δυνατοί θα επιβιώσουν.

Δεν δείχνω τρυφερότητα παρά μόνο όταν ακούγομαι.

Η δημιουργία είναι η νοητή γραμμή του μέλλοντος.

Δεν υπάρχει καπνός χωρίς φωτιά αλλά και καπνός χωρίς φωτιά που σβήνει.

Αν ο θυμός μου με κάνει να χτυπώ και να βρίζω, τότε στρέφομαι εναντίον του και τον δαμάζω. 
 
Το γέλιο είναι μεταδοτικό. Φτάνει να έχουμε ανοιχτές τις κεραίες μας.

Η μοναξιά δεν είναι δυστυχία, είναι η απαρχή της γέννησης μας.

Όσο μεγαλώνω τόσο μυρίζω την γη των προγόνων μου.

Ο θάνατος αγαπημένων προσώπων μας φέρνει πιο κοντά στην αναζήτηση του θεϊκού, στην ύπαρξη ή μη αυτού. 

Γεννιέται ένα αίσθημα ανακούφισης όταν γνωρίζεις ανθρώπους που είναι διαφορετικοί από σένα. Σε απομυθοποιεί και σε αφήνει να είσαι ένας μη τέλειος άνθρωπος.

Όταν αγαπάς και σε αγαπούν πραγματικά, είσαι ο εαυτός σου. Όταν ερωτεύεσαι θέλεις να είσαι ο εαυτός σου.

Μαμά κάθε φορά που σε ψάχνω, σε βρίσκω παντού!

Καλύτερα να με σκοτώσεις παρά να με προδώσεις.

Ποια είναι η καλύτερη λύση για κάθε πρόβλημα; Το ίδιο το πρόβλημα